Transitie

De realiteit toont de noodzaak aan een fundamentele omschakeling

Verschillende crisissen doen zich tegelijkertijd voor: klimaatopwarming, piekolie, economisch-financiële crisis (en op wereldschaal ook voedselcrisis en grondstoffencrisis). Elk van deze crisissen toont een fundamenteel onevenwicht tussen de sociale, ecologische, economische en politiek-bestuurlijke aspecten van de maatschappelijke organisatie. De dringendheid van elk van deze crisissen en vooral de gelijktijdigheid ervan zijn nieuwe gegevens. De achtergrond ervan is echter een historische hypotheek die teruggaat op de manier waarop de de huidige welstand in het Noorden gecreëerd werd en in grote mate nog steeds gecreëerd wordt.

De maatschappelijke problemen zijn hardnekkiger geworden

Ze raken aan verschillende domeinen van leven, ondernemen en besturen, en ze zijn uitdrukking van een verstrengeling van economische, ecologische, culturele, technologische en politieke keuzes. Het gevolg is dat de onzekerheid over de aanpak gegroeid is, maar tegelijk zijn de risico’s voor de samenleving (bij gebrek aan aanpak of bij een gebrekkige aanpak) ook een pak groter geworden.

De omgevingsdynamiek verhoogt de complexiteit én de urgentie: de hedendaagse crisissen doen zich voor in een wereld die veel “voller” en drukker is dan ooit; maar ook in een wereld waarin de grenzen van tijd, plaats, techniek en moraal vervagen en verdwijnen. De (be)stuurbaarheid van de wereld is ook een stuk complexer geworden, door de aanwezigheid van een groeiend aantal actoren die beslissingen nemen en beïnvloeden, en door het feit dat verschillende overheden hun rol en aanwezigheid in de nieuwe netwerkmaatschappij nog moeten definiëren.